સંસદમાં આજે પેપર લીક કાયદા સુધારા બિલ પર ચર્ચા થશે. વિપક્ષે હોબાળા વચ્ચે સોમવારે ચર્ચા માટે સંમતિ આપી હતી. લોકસભા સ્પીકર ઓમ બિરલાએ બિલ પર ચર્ચા માટે 6 કલાકનો સમય નક્કી કર્યો છે. તેને આગળ પણ વધારી શકાય છે. ચર્ચા બપોરે 12 વાગ્યે શરૂ થઈ શકે છે.
સોમવારે પેપર લીકની રોકથામ સંબંધિત બિલ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ બિલનું નામ ‘પબ્લિક એક્ઝામિનેશન (અયોગ્ય સાધનોની રોકથામ) સુધારા બિલ, 2026’ છે.
આ બિલ દ્વારા 2024માં બનેલા કાયદામાં ફેરફાર કરવામાં આવશે. આરોપીઓ વિરુદ્ધ કડક સજા અને ભારે દંડની જોગવાઈ હશે. રાજ્ય સરકારો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો વિશેષ ફાસ્ટ ટ્રેક કોર્ટ બનાવી શકશે. આ અદાલતોમાં રોજ સુનાવણી થશે.
- જૂન 2024 સુધી પેપર લીક માટે કોઈ એક કેન્દ્રીય કાયદો ન હતો. છેતરપિંડી, ગુનાહિત ષડયંત્ર અને બનાવટ જેવી કલમો હેઠળ કેસ નોંધવામાં આવતા હતા. આમાં જામીન માટે કોઈ કડક શરતો નથી.
- કેટલાક રાજ્યોએ અલગથી નકલ-વિરોધી કાયદા પણ બનાવ્યા, મની લોન્ડરિંગ એક્ટ પણ સામેલ કર્યો. ઉત્તર પ્રદેશમાં કેટલાક કિસ્સાઓમાં ગેંગસ્ટર એક્ટ પણ લગાવવામાં આવ્યો.
- NEET-UG અને UGC ની પરીક્ષામાં ગેરરીતિ બાદ 21 જૂન 2024 ના રોજ કેન્દ્ર સરકારે સાર્વજનિક પરીક્ષા (અયોગ્ય સાધનોની રોકથામ) અધિનિયમ લાગુ કર્યો. આમાં પેપર લીક, મદદ કરવી, ખોટી રીતે OMR શીટ મેળવવી, નકલ કરાવવી, પરીક્ષા સંબંધિત નકલી વેબસાઇટ બનાવવી અથવા પરીક્ષકને ધમકી આપવી જેવી બાબતોને સજાના દાયરામાં લાવવામાં આવી.
- આ તમામ ગુનાઓ બિન-જામીનપાત્ર છે, જેમાં બે કેટેગરીમાં સજાની જોગવાઈ છે. પ્રથમ- પેપર લીક વગેરે કરવા પર 3 થી 5 વર્ષની સજા અને 10 લાખ સુધીનો દંડ થઈ શકે છે. બીજું- પરીક્ષા કરાવતી સંસ્થા કે એજન્સીના ડાયરેક્ટર કે મેનેજમેન્ટના અધિકારીઓએ કોઈ ગુનો કર્યો હોય, તો 3 થી 10 વર્ષ સુધીની જેલ અને એક કરોડનો દંડ.