આરબીઆઈ દ્વારા તાજેતરમાં પેટીએમ પેમેન્ટ બેંક પર લગાવવામાં આવેલા પ્રતિબંધથી દેશના પેમેન્ટ બેંક ઈન્ડસ્ટ્રી પર પ્રશ્નાર્થ ચિન્હ ઉભા થયા છે. 2016માં સૈદ્ધાંતિક રીતે લાઇસન્સ મળ્યા પછી કુલ 11 માંથી 5 એટલે કે લગભગ અડધી પેમેન્ટ બેંકો બંધ થઈ ગઈ છે. આના મુખ્ય કારણોમાં ફંડનો અભાવ, મર્યાદિત કામગીરી અને કમાણીના મર્યાદિત માધ્યમો છે, આ સિવાય આ બેંકો આરબીઆઈના કડક નિયમોનું પાલન કરવામાં પણ અસમર્થ હતી. મુખ્યત્વે 4 પ્રકારની બેંકો ભારતની સેન્ટ્રલ બેંક RBI હેઠળ કામ કરે છે. કોમર્શિયલ બેંકો, સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો, પેમેન્ટ બેંકો અને સહકારી બેંકો. પેમેન્ટ્સ બેંકએ આરબીઆઈનો નવો કોન્સેપ્ટ છે. ફેબ્રુઆરી 2015માં, આરબીઆઈએ પેમેન્ટ બેંક ખોલવા માટે મંજૂરી માંગતા 41 અરજદારોની યાદી બહાર પાડી હતી. 19 ઓગસ્ટ 2015ના રોજ આરબીઆઈએ 11 પેમેન્ટ બેંકોની અરજીઓને સૈદ્ધાંતિક મંજૂરી આપી હતી. એરટેલ પેમેન્ટ્સ બેંકે સપ્ટેમ્બર 2016માં ભારતની પ્રથમ પેમેન્ટ બેંક તરીકે કામગીરી શરૂ કરી હતી. પેટીએમ પેમેન્ટ બેંકને 2017માં લાઇસન્સ મળ્યું હતું.
પેમેન્ટ બેંકો મુખ્યત્વે ડિજિટલ કંપનીઓ છે જે સ્થળાંતરિત કામદારો, ઓછી આવક ધરાવતા પરિવારો, નાના વ્યવસાયો, અસંગઠિત ક્ષેત્રની સંસ્થાઓ અને અન્ય વપરાશકર્તાઓને નાના બચત ખાતાઓ અને ચુકવણી/રેમિટન્સ સેવાઓ પૂરી પાડીને નાણાકીય સમાવેશને પ્રોત્સાહન આપવા માટે બનાવવામાં આવી હતી. તેઓ અન્ય બેંકોની જેમ કાર્ય કરે છે પરંતુ નાના પાયે અને “ક્રેડિટ રિસ્ક” વિના. તેઓ લોન કે ક્રેડિટ કાર્ડ રજૂ કરી શકતા નથી. આ બેંકો રિકરિંગ અથવા ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ લઈ શકતી નથી. તેઓ પ્રતિ ગ્રાહક 2 લાખ રૂપિયા સુધીની સેવીંગ્સ ડિપોઝિટ્સ લઈ શકે છે. તેઓ ડેબિટ કાર્ડ, ઓનલાઈન બેન્કિંગ અને મોબાઈલ બેન્કિંગ જેવી સેવાઓ પૂરી પાડી શકે છે.